Në zemër të Ballkanit, aty ku politikanët flasin çdo ditë për “bashkëjetesë”, “integrim europian” dhe “respekt të të drejtave”, 40 studentë shqiptarë nga Tirana përjetuan një realitet krejt tjetër. Një realitet që, sipas dëshmive të tyre, ngjan më shumë me një demonstrim force dhe presioni sesa me trajtimin që meriton një grup të rinjsh që po udhëtonin për t’iu bashkuar një proteste për gjuhën shqipe në Shkup.
Për më shumë se 8 orë, studentët tregojnë se janë mbajtur nën kontrolle të vazhdueshme, nën mbikëqyrje policore dhe nën një presion të vazhdueshëm psikologjik. Sipas tyre, nuk janë lejuar të ndalonin as për nevoja bazike: ujë, ushqim apo nevoja personale. Në vend të respektit për dinjitetin njerëzor, ata u përballën me kërcënime, tension dhe trajtim poshtërues.
Pyetja që ngrihet është e thjeshtë: pse një grup studentësh shqiptarë që udhëtonin drejt një proteste për gjuhën e tyre duhet të trajtoheshin si një kërcënim? Pse një kërkesë për identitet, gjuhë dhe të drejta kulturore vazhdon të ngjallë reagime që rikthejnë kujtime të një kohe që duhej të kishte mbetur pas?
Ajo që ka ngritur edhe më shumë reagime është se i vetmi zë që u doli në mbrojtje studentëve ishte ambasadori shqiptar, i cili u përball më pas me shkarkim nga posti. Nëse kjo lidhet drejtpërdrejt me qëndrimin e tij është një çështje që kërkon sqarim, por simbolika mbetet e rëndë: ai që foli për shqiptarët, u largua.
Kur të rinjtë shqiptarë pretendojnë se ndihen të trajtuar si qytetarë të dorës së dytë vetëm pse mbrojnë gjuhën dhe identitetin e tyre, nuk kemi të bëjmë vetëm me një incident. Kemi përballë një alarm që prek diçka shumë më të thellë: frikën se urrejtja ndaj shqiptarëve ende nuk është zhdukur, por në disa raste thjesht ka ndërruar formë.
