Sot shënohet 35-vjetori i rrëzimit të bustit të Enver Hoxhës në sheshin “Skënderbej”, një nga momentet më simbolike të fundit të regjimit komunist në Shqipëri. Më 20 shkurt 1991, mijëra qytetarë iu bashkuan protestës së studentëve, të cilët kishin hyrë në grevë urie për heqjen e emrit të diktatorit nga universiteti. Rrëzimi dhe tërheqja zvarrë e statujës u kthyen në një akt të fuqishëm simbolik, që paralajmëroi fundin e një epoke të errët dhe hapjen e rrugës drejt pluralizmit politik dhe demokracisë.
Por 35 vite më pas, pyetja që shtrohet natyrshëm është, a ia ka vlejtur sakrifica? Emigrimi masiv i të rinjve, papunësia, pabarazitë sociale dhe një klimë e fortë mosbesimi ndaj institucioneve mbeten plagë të hapura. Shumë qytetarë ndihen të zhgënjyer nga qeveria aktuale, ndërsa opozita shpesh perceptohet si e dobët dhe e pafuqishme për të krijuar alternativë bindëse.
Në një realitet ku akuzat për korrupsion ndaj institucioneve shtetërore janë të vazhdueshme, lind dilema, a jetojmë në një demokraci funksionale apo në një formë të re, më të sofistikuar të kontrollit politik? Rrëzimi i bustit ishte një akt çlirimi, por demokracia nuk është një moment, është proces i përditshëm. 20 shkurti mbetet ditë reflektimi, jo vetëm për të kujtuar të shkuarën, por për të pyetur veten nëse idealet e asaj dite po realizohen sot, apo nëse tranzicioni shqiptar ende nuk ka përfunduar.
