Shqipëria renditet ndër vendet me barrën më të lartë të shpenzimeve direkte për shëndetin, duke reflektuar një nivel të ulët stabiliteti në mbrojtjen financiare që shteti u ofron familjeve për shërbimet bazë. Këtë e tregojnë rezultatet e anketës “Securimetri 2025”, realizuar nga Këshilli i Bashkëpunimit Rajonal.
Sipas të dhënave zyrtare të anketimit, rreth 57% e familjeve shqiptare deklarojnë se shpenzojnë nga 1% deri në 10% të të ardhurave të tyre totale për vizita mjekësore dhe barna. Kjo kategori përfaqëson shumicën dërrmuese të popullsisë dhe shënon nivelin më të lartë në të gjithë Ballkanin Perëndimor.
Në kontrast, në vende fqinje si Bosnja dhe Serbia, një pjesë më e madhe e qytetarëve mbulohen nga skemat publike me kosto minimale. Në Shqipëri, ndërkohë, pothuajse çdo kontakt me sistemin shëndetësor shoqërohet me pagesa që rëndojnë drejtpërdrejt mbi buxhetin familjar.
Situata bëhet edhe më shqetësuese nga fakti se 27% e familjeve shqiptare shpenzojnë mbi 10% të të ardhurave të tyre për kujdes shëndetësor. Ky nivel konsiderohet kritik nga organizata ndërkombëtare si OBSH, pasi shpenzime të tilla shpesh çojnë në varfërim të mëtejshëm të shtresave të mesme dhe të ulëta.
Edhe pse vende si Serbia (34%) dhe Kosova (32%) raportojnë përqindje më të larta në këtë kategori ekstreme, struktura e shpenzimeve në Shqipëri tregon një shpërndarje më të gjerë të barrës financiare në të gjithë shoqërinë.
Ajo që e bën Shqipërinë një rast të veçantë në rajon është përqindja jashtëzakonisht e ulët e familjeve që pothuajse nuk paguajnë për shëndetin. Vetëm 9% e tyre arrijnë t’i mbajnë shpenzimet nën nivelin 1% të të ardhurave, shifra më e ulët në Ballkan, krahasuar me një mesatare rajonale prej 13%. Ky tregues sugjeron se mbulimi “falas” i shërbimeve shëndetësore mbetet më shumë një premtim sesa një realitet për shumicën e qytetarëve.
Sipas analistëve, ky trend nxjerr në pah nevojën urgjente për rishikimin e listës së barnave të rimbursueshme dhe për përmirësimin e menaxhimit të sistemit të kujdesit shëndetësor parësor.
Në një kontekst ku pagat po përballen me presione inflacioniste, fakti që mbi 84% e popullsisë detyrohet të paguajë shuma të konsiderueshme nga xhepi për shëndetin e vendos sigurinë sociale të vendit në një pozicion tejet vulnerabël. Kostoja e kujdesit shëndetësor pritet të mbetet një nga pengesat kryesore për rritjen e mirëqenies së familjeve shqiptare edhe në vitet në vijim.
